Nitelikli elektronik sertifika, imza sahibinin kimlik bilgilerini imza doğrulama verisine bağlayan ve kanunda sayılan zorunlu bilgileri taşıyan elektronik kayıttır. Bu sertifikaya dayanarak atılan güvenli elektronik imza, elle atılan imzayla aynı hukuki sonucu doğurur. Günlük dilde e-imza dediğimiz ürün budur.
Kanundaki tanım
Konu 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’nda düzenlenir. Kanun elektronik sertifikayı şöyle tanımlar: imza sahibinin imza doğrulama verisini ve kimlik bilgilerini birbirine bağlayan elektronik kayıt.
Bir sertifikanın nitelikli sayılması için Kanun’un 9. maddesinde sayılan bilgileri içermesi gerekir. Sıradan bir dijital sertifikayı nitelikli sertifikadan ayıran budur.
Nitelikli sertifikada hangi bilgiler bulunur?
Kanun’un 9. maddesine göre nitelikli elektronik sertifikada şunların bulunması zorunludur:
- Sertifikanın nitelikli elektronik sertifika olduğuna dair ibare.
- Sertifika hizmet sağlayıcısının kimlik bilgileri ve kurulduğu ülke.
- İmza sahibinin teşhis edilebileceği kimlik bilgileri.
- İmza oluşturma verisine karşılık gelen imza doğrulama verisi.
- Geçerlilik süresinin başlangıç ve bitiş tarihleri.
- Seri numarası.
- Sahibi başka bir kişi adına hareket ediyorsa bu yetkiye ilişkin bilgi.
- Sahibi talep ederse meslekî veya diğer kişisel bilgileri.
- Varsa kullanım şartları ve maddî sınırlamalar.
- Hizmet sağlayıcının bu bilgileri doğrulayan güvenli elektronik imzası.
Beşinci madde, sertifikanın neden 1, 2 veya 3 yıllık satıldığını açıklar: her nitelikli sertifikanın bir bitiş tarihi vardır.
Hukuki geçerliliği
Kanun’un 5. maddesine göre güvenli elektronik imza, elle atılan imzayla aynı hukuki sonucu doğurur. Güvenli elektronik imzanın şartlarından biri, nitelikli elektronik sertifikaya dayanarak imza sahibinin kimliğinin tespitini sağlamasıdır.
Kanun iki istisna sayar. Kanunların resmî şekle veya özel bir merasime tabi tuttuğu hukuki işlemler e-imzayla yapılamaz. Teminat sözleşmeleri de e-imzayla yapılamaz; banka teminat mektupları ve Türkiye’de yerleşik sigorta şirketlerinin düzenlediği kefalet senetleri bu yasağın dışındadır.
Elektronik imza ile güvenli elektronik imza farkı
Kanun iki kavramı ayırır. Elektronik imza, bir veriye eklenen ve kimlik doğrulama amacıyla kullanılan her türlü elektronik veridir. Güvenli elektronik imza ise daha dar bir kavramdır: yalnız imza sahibine bağlıdır, yalnız onun elindeki güvenli araçla oluşturulur, nitelikli sertifikaya dayanır ve imzalanan belgede sonradan değişiklik yapılıp yapılmadığını gösterir.
Elle atılan imzayla eşdeğer olan, güvenli elektronik imzadır. Bu yüzden resmî kurumların sistemlerinde kullanılan e-imzanın nitelikli sertifikaya dayanması gerekir.
Kim üretir?
Nitelikli elektronik sertifikaları, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) tarafından yetkilendirilen elektronik sertifika hizmet sağlayıcıları (ESHS) üretir. Kanun, hizmet sağlayıcının sertifika verdiği kişinin kimliğini resmî belgelere göre veya T.C. kimlik kartı ile uzaktan güvenilir biçimde tespit etmesini zorunlu tutar.
Bu yüzden e-imza başvurusunda kimlik doğrulaması atlanamaz ve başvuruyu sertifika sahibi kendisi tamamlar. Bizim sattığımız ürün ArkSigner nitelikli elektronik sertifikasıdır. Ayrıntılar ArkSigner e-imza sayfamızda.
Sertifika nerede durur?
Sertifikanız USB token içinde teslim edilir. Token, imza oluşturma verisini saklayan donanımdır; kart verilmez, kart okuyucu gerekmez. İmza atarken token bilgisayara takılı olmalı ve PIN’inizi girmeniz gerekir.
Kanun, hizmet sağlayıcının imza oluşturma verisinin kopyasını alamayacağını ve saklayamayacağını da düzenler. Yani imza anahtarınız yalnız sizin token’ınızdadır. Token kaybolursa sertifikanın iptal edilmesi gerekir; iptalden sonra o sertifikayla imza atılamaz ve yeni başvuru yapılır.
Nitelikli sertifika ne zaman iptal edilir?
Kanun’un 11. maddesine göre hizmet sağlayıcı şu durumlarda sertifikayı derhâl iptal eder: sertifika sahibinin talebi, sertifikadaki bilgilerin yanlış çıkması veya değişmesi, sahibinin fiil ehliyetinin sınırlanması, iflası, gaipliği ya da ölümü. İptal geçmişe yönelik yapılamaz; yani iptalden önce atılmış imzalar etkilenmez.
Nitelikli sertifika neden kişiye özeldir?
Sertifika sizin kimlik bilgilerinizle üretilir ve attığınız her imza size bağlanır. Bu nedenle e-imza devredilemez ve başkasına kullandırılamaz. Şirkette imza atacak her yetkili için ayrı sertifika gerekir.
Mobil imza da nitelikli mi?
Mobil imza SIM kart tabanlıdır ve telefon operatörü üzerinden sağlanır. E-imza ise USB token ile kullanılır. İkisi de 5070 sayılı Kanun’a göre geçerlidir; ancak bazı sistemler yalnız token tabanlı e-imzayı kabul eder. Karşılaştırma için e-imza mı mobil imza mı yazımıza bakabilirsiniz.
Nitelikli sertifika nasıl alınır?
Bireysel başvuruda T.C. kimlik numaranız ve geçerli bir kimlik belgeniz yeterlidir. Şirket yetkilisiyseniz ayrıca imza sirküleri, vergi levhası ve ticaret sicil gazetesi gerekir. Fiyatlar 1 yıllık 2.450 TL, 2 yıllık 3.350 TL, 3 yıllık 3.850 TL’dir. Adımlar e-imza nasıl alınır sayfamızda.
Gebze’de destek
Nitelikli elektronik sertifika başvurusu ve kurulum için hafta içi 09:00–18:00 arasında telefonla veya WhatsApp’tan bize ulaşabilirsiniz. Onaydan sonra USB token’ınızı Gebze, Darıca, Çayırova ve Dilovası merkeze aynı gün teslim ediyoruz; ayrıntılar iletişim sayfamızda.